Συνήθεις συνθήκες που σχετίζονται με οφθαλμικά τραύματα είναι:

1. Απόπτωση επιθηλίου κερατοειδούς

Γίνεται συνήθως είτε τρίβοντας το μάτι μας είτε κατά λάθος σε παιχνίδι, ειδικά με το δάχτυλο παιδιών. Η ενόχληση μπορεί να είναι μεγάλη και να προκαλέσει ερυθρότητα και έντονη φωτοευαισθησία.

Εάν έχετε αντιληφθεί ότι υπάρχει κάποιο ξένο σώμα στο μάτι σας θα πρέπει να επισκεφθείτε τον οφθαλμίατρό σας για να αφαιρεθεί. Οι αμυχές μπορεί να προκαλέσουν ακόμη και σοβαρή μόλυνση από βακτήρια ή από μύκητες. Σε κάποιες περιπτώσεις τα βακτήρια ή ο μύκητας μπορούν να εισέλθουν στο μάτι και να προκαλέσουν σοβαρές επιπλοκές σε λιγότερο από 24 ώρες, ιδίως αν το ξένο σώμα είναι μολυσμένο. Σε περίπτωση που κάτι τραυματίσει το μάτι σας δεν πρέπει να το ξύσετε ούτε να το κλείσετε με γάζα. Τα βακτήρια που αναπτύσσονται ευνοούνται όταν σφραγίσετε το μάτι σας. Κρατήστε το μάτι σας κλειστό με τρόπο χαλαρό, χωρίς να προσθέσετε τραυμαπλάστ ή γάζα. Επισκεφθείτε τον γιατρό σας το συντομότερο δυνατό.

2. Τραυματισμός από αιχμηρό αντικείμενο

Σε περίπτωση που κάποιο αιχμηρό αντικείμενο (μέταλλο, αγκίστρι ψαρέματος) τρυπήσει τον οφθαλμό σας, επισκεφθείτε αμέσως τα επείγοντα ή τον οφθαλμίατρό σας. Στην προσπάθειά σας να απομακρύνετε το αιχμηρό αντικείμενο είναι πιθανό να προκαλέσετε μεγαλύτερη ζημιά. Αν είναι δυνατόν, επιθέσετε χαλαρά μία προστατευτική γάζα μέχρι να σας παρασχεθεί βοήθεια. Είναι πιθανό να εισέλθουν στον οφθαλμό σας μεταλλικά μικροαντικείμενα τα οποία βρίσκονται στην επιφάνεια αλλά δεν έχουν εισχωρήσει βαθύτερα. Αυτά τα ξένα σώματα πρέπει να αφαιρεθούν επίσης το συντομότερο δυνατό.

3. Χημικό έγκαυμα

Η απρόσμενη επαφή με χημικό υγρό ή σπρέι πέραν του καθαρού νερού μπορεί να προκαλέσει ενόχληση. Υπάρχουν ουσίες των οποίων η οσμή είναι ανησυχητική ή προκαλούν τσούξιμο αλλά δεν προκαλούν κάποια μακροπρόθεσμη βλάβη. Σε κάποιες περιπτώσεις όμως, μπορεί να προκληθεί σοβαρός τραυματισμός. Η σύσταση της χημικής ουσίας με την οποία έρχεστε σε επαφή είναι καθοριστική: Όξινη: Σε γενικές γραμμές οι ουσίες με όξινη βάση προκαλούν ερεθισμό και αίσθημα καύσου αλλά μπορούν να ξεπλυθούν σχετικά εύκολα. Αλκαλική: Ουσίες με αλκαλική βάση συνήθως προκαλούν σοβαρότερα προβλήματα χωρίς να εμφανίζουν έντονα συμπτώματα πόνου ή ερεθισμού, όπως συμβαίνει με τις όξινες ουσίες. Τέτοιες ουσίες είναι συνήθως καθαριστικά για την κουζίνα ή το μπάνιο ή ακόμη και η σκόνη από την κιμωλία. Ατυχήματα με χημικές ουσίες προκύπτουν συνήθως όταν κάποιο υγρό μπει κατά λάθος στο μάτι. Είναι, όμως, πιθανό να προκληθούν και από τρίψιμο των ματιών με τα χέρια μας που έχουν υπολείμματα της χημικής ουσίας ή από επαφή με κάποια ουσία σε μορφή σπρέι (όπως π.χ. σπρέι για τα μαλλιά). Σε οποιαδήποτε περίπτωση πρέπει να ξεπλύνετε με φυσιολογικό ορό ή να τοποθετήσετε το κεφάλι σας κάτω από τρεχούμενο νερό και να το αφήσετε να τρέξει άφθονο στο μάτι και το πρόσωπό σας. Στη συνέχεια μιλήστε με τον γιατρό σας για να σας συστήσει την κατάλληλη αντιμετώπιση του προβλήματος.

4. Οίδημα βλεφάρων

Το οίδημα βλεφάρων μπορεί να προκύψει μετά από κάποιο χτύπημα στο μάτι από κάποιο αντικείμενο π.χ. μπάλα. Η καλύτερη αντιμετώπιση σε αυτές τις περιπτώσεις είναι να τοποθετήσετε πάγο πάνω στο μάτι που έχει χτυπηθεί. Είναι πιθανό να εμφανίσετε κάποιον μώλωπα και συνίσταται η εξέταση από ειδικό για να βεβαιωθείτε ότι δεν υπάρχει εσωτερικός τραυματισμός

5. Αιμορραγία υπό τον επιπεφυκότα

Πρόκειται για τραυματισμό που φαίνεται σοβαρότερος απ’ ότι είναι στην πραγματικότητα. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι κάποιο αγγείο του επιπεφυκότα αιμορραγεί. Τέτοιου είδους αιμορραγίες είναι σχετικά συνήθεις ενώ προκύπτουν ακόμη και από μικρά τραύματα. Μπορεί να έχουν μικρή ή διευρυμένη έκταση μέσα στον οφθαλμό με αποτέλεσμα την έντονη ερυθρότητα του οφθαλμού. Δεν προκαλείται πόνος ούτε υπάρχει κίνδυνος απώλειας της όρασης. Ως εκ τούτου δεν χρειάζεται κάποια θεραπεία και μετά το πέρας κάποιων ημερών η αιμορραγία υποχωρεί.

6. Τραυματική ιρίτιδα

Πρόκειται για φλεγμονή του έγχρωμου μέρους του οφθαλμού που περιβάλλει την κόρη (ίριδα) και προκύπτει μετά από τραυματισμό. Μπορεί να προκληθεί από ξύσιμο ή από χτύπημα με κάποιο μη αιχμηρό αντικείμενο (π.χ. μπάλα, δάκτυλο κλπ). Συνήθως απαιτείται θεραπεία και υπάρχει πάντοτε κίνδυνος για μείωση της όρασης (παροδική ή μόνιμη).

7. Ύφαιμα και κατάγματα οστών κόγχου

Το ύφαιμα είναι η αιμορραγία στο εσωτερικό του οφθαλμού, μεταξύ του κερατοειδούς χιτώνα και της ίριδας. Τα κατάγματα οστών κόγχου αφορούν σε οστά που βρίσκονται στο πρόσωπο περιμετρικά του οφθαλμού και έχουν υποστεί κάταγμα ή ρωγμή. Πρόκειται για σοβαρούς τραυματισμούς που χαρακτηρίζονται ως επείγοντα περιστατικά. Προκαλούνται από ιδιαίτερα βίαια χτυπήματα στον οφθαλμό και το πρόσωπο, όπως για παράδειγμα χτύπημα από μπαστούνι του baseball, μπαλάκι του τένις ή άλλο βαρύ αντικείμενο. Επικοινωνήστε αμέσως με τον γιατρό σας και ακολουθήστε τις οδηγίες του. Σε περίπτωση πολύ σοβαρού τραυματισμού ίσως θα πρέπει να μεταφερθείτε αμέσως στο νοσοκομείο. Ανάλογα με τη φύση του τραύματος ο γιατρός θα σας συστήσει να ξεπλύνετε το μάτι σας με νερό ή με φυσιολογικό ορό. Για σοβαρότερους τραυματισμούς είναι πιθανό να χρειαστείτε χειρουργική επέμβαση.

Πώς να σταματήσετε την διάβρωση του ματιού σε περίπτωση ατυχήματος:

1. Αρχίστε το ξέπλυμα αμέσως. Η μεγαλύτερη ζημιά γίνεται στα πρώτα δευτερόλεπτα.
2. Ξεπλύνετε με άφθονο φυσιολογικό ορό ή νερό. Τα βλέφαρα θα πρέπει να παραμένουν ανοικτά κατά την πλύση.
3. Ξεπλύνετε για αρκετή ώρα. Ο χρόνος έκπλυσης θα πρέπει να είναι μεγαλύτερος από 15 λεπτά μετά το ατύχημα. Χρησιμοποιήστε αρκετές φιάλες έκπλυσης και πλύνετε συνεχώς μέχρι να σας παρασχεθεί ιατρική βοήθεια στο πλησιέστερο νοσοκομείο.