Παιδικά προβλήματα όρασης
Ποιες παθήσεις επηρεάζουν την εξέλιξη της όρασης και γιατί;
Στραβισμός (διαλείπων ή μόνιμος)
Τα 2 μάτια δεν είναι παράλληλα και το ένα κατευθύνεται υπερβολικά προς τα μέσα ή έξω. Ο έγκαιρος έλεγχος αποκλείει αρχικά αν αυτό οφείλεται σε κάποια παθολογία όπως καταρράκτης , όγκος , ανισομετρωπία κτλ. Υπάρχουν πολλά είδη στραβισμού. Αφού αποτραπεί η αμβλυωπία και αν ο στραβισμός ακόμη υπάρχει, θα απαιτηθεί χειρουργική διόρθωση για κοσμητικούς (αισθητικούς) και όχι μόνο λόγους.
Τα 2 μάτια δεν είναι παράλληλα και το ένα κατευθύνεται υπερβολικά προς τα μέσα ή έξω. Ο έγκαιρος έλεγχος αποκλείει αρχικά αν αυτό οφείλεται σε κάποια παθολογία όπως καταρράκτης , όγκος , ανισομετρωπία κτλ. Υπάρχουν πολλά είδη στραβισμού. Αφού αποτραπεί η αμβλυωπία και αν ο στραβισμός ακόμη υπάρχει, θα απαιτηθεί χειρουργική διόρθωση για κοσμητικούς (αισθητικούς) και όχι μόνο λόγους.
Αμβλυωπία (4% του γενικού πληθυσμού)
Η χαμηλή όραση στο ένα ή και (σπανιότερα) στα δύο μάτια, η οποία δεν μπορεί να αυξηθεί με διορθωτικά γυαλιά. Αυτό συμβαίνει στην ουσία γιατί το οπτικό σύστημα δεν έχει αναπτυχθεί σωστά και ο εγκέφαλος δεν έχει “μάθει” να χρησιμοποιεί σωστά το/τα μάτι/α για διάφορους λόγους (ανισομετρωπία, στραβισμός, υψηλή υπερμετρωπία ή μυωπία κτλ).
Αν αυτό δεν εντοπιστεί νωρίς. η χαμηλή όραση παραμένει εφ’όρου ζωής και οδηγεί σε μειωμένη διόφθαλμη όραση και μειωμένη αντίληψη του βάθους.
Διαθλαστικές ανωμαλίες (υπερμετρωπία , αστιγματισμός , μυωπία)
Η ύπαρξη διαθλαστικής ανωμαλίας σε βαθμούς πιο ψηλούς από το φυσιολογικό της ηλικίας του παιδιού οδηγεί σε ατελή ανάπτυξη της όρασης. Ο παιδοφθαλμίατρος μπορεί να μετρήσει το βαθμό όλων των διαθλαστικών ανωμαλιών ακόμα και σε βρέφος.
Ανισομετρωπία
Η διαφορά στη διαθλαστική ανωμαλία μεταξύ των δύο ματιών. Το ένα βλέπει πιο καθαρά , το άλλο πιο θολά. Οδηγεί σε αμβλυωπία.
Το παιδί δε θα διαμαρτυρηθεί και ο γονιός δε θα παρατηρήσει κάτι γιατί θα εκτελεί όλες τις δραστηριότητες χωρίς πρόβλημα, αφού βλέπει αρκετά καθαρά με το ένα μάτι.
Πτώση βλεφάρου
Η έντονη πτώση μπορεί να οδηγήσει σε αμβλυωπία. Ανάλογα με τη βαρύτητα αποφασίζεται η ανάγκη για χειρουργική διόρθωση για λόγους όρασης (σε πρώτη φάση) – και κοσμητικούς σε λίγο μεγαλύτερη ηλικία.
Συγγενής καταρράκτης
Ανάλογα με τη βαρύτητα του, ένας παιδικός καταρράκτης πρέπει να αντιμετωπιστεί χειρουργικά από τις πρώτες εβδομάδες της ζωής (4η-6η εβδομάδα συνήθως) έτσι ώστε η πρόγνωση για την όραση του παιδιού στην υπόλοιπη του ζωή να είναι η καλύτερη δυνατή. Εάν υπάρχει σε ήπιο βαθμό τακτική παρακολούθηση είναι απαραίτητη για να αποτραπεί η αμβλυωπία.
Συγγενές γλαύκωμα
Μερικοί μήνες χωρίς θεραπεία θα αφήσουν το παιδί με μόνιμο πρόβλημα όρασης.
Όγκοι (ρετινοβλάστωμα)
Είναι κακοήθης, αφορά τον αμφιβληστροειδή χιτώνα του ματιού και η έγκαιρη διάγνωση του έχει καλή πρόγνωση αρχικά για τη ζωή, αλλά και την όραση του παιδιού. Ο μέσος όρος της ηλικίας των παιδιών με ρετινοβλάστωμα είναι 1 – 2 χρ.
Είναι από τους κύριους λόγους που επιβάλλεται η προληπτική οφθαλμολογική εξέταση στην ηλικία των 9 – 12 μηνών.
Ένα χαρακτηριστικό, σε προχωρημένους όμως όγκους. είναι η απουσία της ρόδινης ανταύγειας που δίνει η κόρη του ματιού στο φλας της φωτογραφικής μηχανής.
Ο προληπτικός και τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος στα πρώτα χρόνια ζωής είναι απαραίτητος και σε όλες τις προηγμένες χώρες – δυστυχώς όχι και στην Ελλάδα ακόμα, ξεκινά νωρίς (στο 1ο έτος ζωής).
Το 80% των παθήσεων που οδηγούν σε μόνιμη βλάβη της όρασής θα μπορούσαν να θεραπευθούν εάν είχαν διαγνωστεί έγκαιρα.
Η επίδραση των παραπάνω παθήσεων καθώς και άλλων είναι καθοριστική για τη σωματική , πνευματική και συναισθηματική ανάπτυξη ενός παιδιού και την ομαλή σχολική και κοινωνική ζωή του όπως και για την προσωπική και επαγγελματική ζωή του αυριανού ενήλικα.
Το πόσο πολύτιμη είναι η υγεία των ματιών για την ανάπτυξη ενός παιδιού δε χρήζει εξηγήσεων και κάθε γονιός θέλει να κάνει ό,τι είναι απαραίτητο για να τη διασφαλίσει…
